Η καλοσύνη είναι μία συνειδητή συμπεριφορά που χαρακτηρίζεται από πράξεις γενναιοδωρίας, εκτίμησης και ενδιαφέροντος για τους άλλους. Περιλαμβάνει την παροχή βοήθειας προς τους άλλους, χωρίς να περιμένει το άτομο που επιδίδεται σε καλοσυνάτες πράξεις ανταμοιβή ή έπαινο.
Η καλλιέργεια της ευγένειας στην καθημερινή μας ζωή είναι ένας ισχυρός τρόπος ώστε να βελτιώσουμε την προσωπική μας ευημερία και να συμβάλλουμε σε μία κοινωνία πιο ανθρώπινη, πιο ενσυναισθαντική και συμπονετική. Έτσι, η καλοσύνη μπορεί να χρησιμεύσει ως ισχυρός καταλύτης για την οικοδόμηση μιας υγιούς και ανθεκτικής κοινωνίας στο σύνολό της. Και αυτό έχει αποδειχθεί πολλάκις τόσο βιωματικά όσο και ερευνητικά όπου έχει φανεί ότι τα άτομα με ισχυρές κοινωνικές διασυνδέσεις τείνουν να έχουν καλύτερα αποτελέσματα τόσο σε σωματικό όσο και σε ψυχικό επίπεδο.
Βλέπουμε λοιπόν πως η καλοσύνη δεν είναι κάποια ιδιαίτερα περίπλοκη έννοια. Είναι αρκετά πιο απλή διότι οι ευκαιρίες στην καθημερινή ζωή των ατόμων προκειμένου να επιδείξουν καλοσύνη είναι πανταχού παρούσες. Τα μόνα που χρειάζονται από τα άτομα είναι να προσέχουν και να φροντίζουν όσους εμφανίζουν ανάγκες, να λαμβάνουν υπόψη -εκτός των αναγκών των άλλων- τις επιθυμίες και τα συναισθήματά τους και γενικότερα να τους αντιμετωπίζουν όλους ανεξαιρέτως με σεβασμό μέσα από όχι μεγάλες χειρονομίες, αλλά μέσα από μικρές διακριτικές και γενναιόδωρες πράξεις ευγνωμοσύνης και εκτίμησης.
Παρόλο που ο κόσμος συνεχώς επιταχύνεται με γοργούς ρυθμούς μέσα από τους οποίους η απρόσωπη αλληλεπίδραση και σύνδεση μεταξύ των ανθρώπων έχουν γίνει συνήθεια, οι καλοσυνάτες πράξεις χρησιμεύουν ως φάρος ελπίδας και συμπόνοιας. Προσθέτουν μία νότα ζεστασιάς στην ζωή των ατόμων και καλλιεργούν βαθιές και ουσιαστικές συνδέσεις μεταξύ αυτών. Η καλοσύνη, έτσι, δεν φέρνει μόνο χαμόγελα στα πρόσωπα των άλλων αλλά μπορεί να τους εμπνεύσει να ανταποδώσουν τη χειρονομία οδηγώντας κατ’ επέκταση σε μία αρμονική κοινωνία.
Όπως προαναφέρθηκε παραπάνω, η ενσωμάτωση της καλοσύνης στην καθημερινότητά μας μπορεί να βελτιώσει ουσιαστικά τις αλληλεπιδράσεις μας και τη συνολική μας ευημερία. Ορισμένες χρήσιμες στρατηγικές για την ενσωμάτωση της καλοσύνης στην καθημερινή ρουτίνα μας είναι οι κάτωθι:
- Εξάσκηση στην αυτοσυμπόνοια
Η καλοσύνη ξεκινά από το πώς συμπεριφερόμαστε στον εαυτό μας. Επομένως, η καλλιέργεια μιας καλοσυνάτης και κατανοητικής στάσης απέναντι στις δικές μας ανεπάρκειες και ελλείψεις μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του stress και στην αύξηση της συνολικής ευημερίας, κι έτσι αυτή η αυτοσυμπόνοια μπορεί να επεκταθεί και στους άλλους.
- Διενέργεια τυχαίων πράξεων καλοσύνης
Μικρές και απροσδόκητες πράξεις καθημερινά όπως για παράδειγμα ένα κοπλιμέντο σε άγνωστο, βοήθεια σε συνάδελφο σε μία εργασία ή ένα ενθαρρυντικό σημείωμα/μήνυμα σε κάποιον, αφορούν ενέργειες που όχι μόνο ωφελούν τον παραλήπτη αλλά συγχρόνως ενισχύουν τη διάθεση και την αίσθηση σκοπού και νοήματός του.
- Καλλιέργεια της ευγνωμοσύνης
Η συχνή εκδήλωση της ευγνωμοσύνης μπορεί να μετατοπίσει την προσοχή και εστίασή μας προς τις θετικές πτυχές της ζωής μας και να αυξήσει τη συνολική καλοσύνη. Αυτό θα μπορούσε να γίνει είτε με την τήρηση ενός ημερολογίου ευγνωμοσύνης είτε με την ανταλλαγή εκτιμήσεων με τρίτους προκειμένου για την ενίσχυση μιας πιο ευγενικής και συμπονετικής προοπτικής.
- Ενεργητική ακρόαση
Η εξάσκηση της πλήρους προσοχής στους άλλους κατά τη διάρκεια των συνομιλιών χωρίς διακοπές ή επικριτική διάθεση δείχνει σεβασμό και μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τις σχέσεις και την επικοινωνία.
- Εθελοντισμός
Η συμμετοχή σε τακτική εθελοντική εργασία παρέχει ευκαιρίες για εξάσκηση της καλοσύνης σε μεγαλύτερη κλίμακα και μπορεί να αυξήσει τις κοινωνικές συνδέσεις και να προσφέρει μία αίσθηση σκοπού, τα οποία συμβάλλουν στην μακροζωία και την ευημερία.
- Ενσυνείδητη επικοινωνία
Η προσεκτική επιλογή λέξεων καθώς και η χρήση ευγενικής και υποστηρικτικής γλώσσας, ακόμη και σε δύσκολες καταστάσεις μπορεί να δημιουργήσει ένα πιο θετικό περιβάλλον και να μειώσει τυχόν διαμάχες.
- Ασκήσεις ενσυναίσθησης
Η τήρηση της πρακτικής, του να θέτουμε δηλαδή τον εαυτό μας τακτικά στη θέση των άλλων προκειμένου για την κατανόησή τους, μπορεί να αυξήσει την συμπόνοια και να οδηγήσει σε προσεκτικές ενέργειες.
- Συγχώρεση
Η άσκηση της συγχώρεσης, τόσο ως προς τους άλλους όσο και ως προς τον εαυτό μας, καθώς και η εγκατάλειψη της μνησικακίας μπορούν να μειώσουν το stress και να βελτιώσουν τη ψυχική υγεία.
- Διαλογισμός καλοσύνης
Η ενσωμάτωση του διαλογισμού στοργικής καλοσύνης στην καθημερινή ρουτίνα μπορεί να αποτελέσει ενισχυτή θετικών σκέψεων και επιθυμιών προς τον εαυτό και τους άλλους, κάτι που μπορεί να αυξήσει την ενσυναίσθηση και τη συμπόνοια.
- Ενσυνειδητότητα τεχολογίας
Χρησιμοποίηση της τεχνολογίας και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αντί της εμπλοκής μας σε αρνητικές αλληλεπιδράσεις ή συγκρίσεις, για τη διάδοση της θετικότητας και της υποστήριξης των άλλων.
- Περιβαλλοντική ευγένεια
Επέκταση της ευγένειας στο περιβάλλον μέσω βιώσιμων πρακτικών και φροντίδας για τη φύση, η οποία μπορεί να καλλιεργήσει μία αίσθηση σύνδεσης με τον ευρύτερο κόσμο.
- Τελετουργίες καλοσύνης
Καθιέρωση ημερήσιων ή εβδομαδιαίων τελετουργιών που επικεντρώνονται στην καλοσύνη όπως για παράδειγμα η γραφή ενός ευχαριστήριου σημειώματος σε κάποιον.
Η υλοποίηση των άνωθεν πρακτικών μπορεί να οδηγήσει σε θετική ανατροφοδότηση καθιστώντας ευκολότερη και ευνοϊκότερη τη διατήρηση της καλοσύνης με την πάροδο του χρόνου. Είναι σημαντικό να σημειωθεί πως η καλλιέργεια της καλοσύνης δεν σχετίζεται με την τελειότητα αλλά με την συνεπή προσπάθεια και πρόθεση. Κάνοντας τη καλοσύνη σκόπιμα μέρος της καθημερινότητας, ακόμη και μέσα από μικρές πράξεις καλοσύνης, τα άτομα μπορούν να συνεισφέρουν στη δική τους υγεία και μακροζωία, ενώ παράλληλα να δημιουργήσουν μια πιο συμπονετική και υποστηρικτική κοινότητα γύρω τους.
«Σ΄αυτόν τον κόσμο υπάρχει μόνο ένα πράγμα στο οποίο πρέπει να υποκλινόμαστε, η μεγαλοφυΐα, και ένα πράγμα στο οποίο πρέπει να πέφτουμε στα γόνατα, η καλοσύνη.» -Βίκτωρ Ουγκώ-
Βιβλιογραφικές παραπομπές:
- Mayo Clinic Health System | May 29, 2020, Mayo Clinic Health System website, accessed 20 June 2023 | The Art of Kindness
- The Edge Treatment Center | August 18, 2021, The Edge Treatment Center website, accessed 20 June 2023 | Kindness and Substance Abuse Recovery
- National Alliance on Mental Illness (NAMI) | November 2, 2016, NAMI website, accessed 20 June 2023 | Practicing Mindfulness Through Kindness and Compassion
- ABC 11 News | September 12, 2021, ABC 11 website, accessed 20 June 2023 | ‘Kindness is Cool’: North Hills Mural Encourages Passerby to Remember the Smile Behind the Mask
- OpenAI. (2023). ChatGPT (Jun 14 version) [Large language model]. https://chat.openai.com/chat
